Diagnostyka alergii dla pacjentow
Rozpoznanie alergii nie opiera się na jednym badaniu, lecz na powiązaniu wywiadu klinicznego, objawów, narażenia i wyników badań.
Rozpoznanie nie opiera się na jednym badaniu
Rozpoznanie alergii nie opiera się na jednym badaniu, lecz na powiązaniu wywiadu klinicznego, objawów, narażenia i wyników badań.
Zarówno testy skórne, jak i badania z krwi mogą wykazać uczulenie IgE-zależne.
Testy skórne
Testy skórne oceniają reakcję skóry na bezpośredni kontakt z alergenem. Stosuje się je często w alergii oddechowej, pokarmowej, na jady owadów, a czasem także na leki, zależnie od kontekstu i wskazań lekarskich.
Test skórny punktowy (skin prick)
To jedna z najczęściej stosowanych metod oceny natychmiastowego uczulenia alergicznego. Wykonuje się ją na skórze, zwykle na przedramieniu, nanosząc krople standaryzowanych wyciągów alergenowych. Następnie za pomocą lancetu wykonuje się lekkie nakłucie przez każdą kroplę, tak aby alergen zetknął się z powierzchowną warstwą skóry.
Po około 15 do 20 minut lekarz ocenia i mierzy powstałe odczyny miejscowe. Wynik dodatni może objawiać się bąblem z rumieniem. Zabieg jest szybki, mało inwazyjny i zwykle dobrze tolerowany.
Test prick by prick
Metoda stosowana głównie przy podejrzeniu alergii na świeże pokarmy, na przykład owoce, warzywa czy orzechy, dla których wyciągi komercyjne mogą być mniej stabilne, oraz w zespole alergii jamy ustnej.
W odróżnieniu od testu punktowego lancet dotyka najpierw świeżego pokarmu, a dopiero potem skóry pacjenta.
Test śródskórny
Polega na wstrzyknięciu bardzo małej ilości alergenu w skórę właściwą. Jest bardziej czuły niż test punktowy, ale wiąże się z większym ryzykiem odczynów miejscowych i układowych, dlatego stosuje się go wybiórczo.
Testy płatkowe
Testy płatkowe oceniają opóźnione reakcje nadwrażliwości typu komórkowego i stosuje się je przede wszystkim w alergicznym kontaktowym zapaleniu skóry, na przykład na metale, substancje zapachowe, kosmetyki czy konserwanty. Wynik wymaga trzech odczytów: po 48, 72 i 96 godzinach.
Badanie z krwi, swoiste IgE ImmunoCAP
Badanie z krwi mierzy swoiste przeciwciała IgE wobec pojedynczych alergenów, komponentów molekularnych lub paneli alergenowych. W odróżnieniu od testów skórnych skóra pacjenta nie ma bezpośredniego kontaktu z alergenem: pobiera się próbkę krwi, którą analizuje laboratorium.
Metoda ta jest szczególnie przydatna wtedy, gdy testów skórnych nie można wykonać lub trudno byłoby je zinterpretować: u pacjentów z rozległym wypryskiem, z dermografizmem, przy leczeniu lekami przeciwhistaminowymi, którego nie można przerwać, przy zwiększonym ryzyku reakcji, u małych dzieci albo gdy potrzebne jest ilościowe oznaczenie swoistych IgE.
Na czym polega główna różnica
Testy skórne pokazują, jak skóra pacjenta reaguje na kontakt z alergenem, natomiast badanie z krwi mierzy krążące swoiste przeciwciała IgE. Obie metody mogą wskazać uczulenie, ale żadna z nich sama w sobie nie potwierdza rozpoznania alergii przy braku odpowiadających objawów.
Testy skórne
Ich zaletą jest szybki wynik, niski koszt i umiarkowana przydatność w wielu alergiach oddechowych.
Na wynik mogą wpływać leki przeciwhistaminowe, dermografizm, czynna choroba skóry lub jakość użytych wyciągów.
Badanie z krwi
Łatwiej je wykonać w sytuacjach, w których testy skórne nie są odpowiednie.
Nie wymaga odstawienia leków przeciwhistaminowych i pozwala na ocenę ilościową oraz molekularną.
Wszystko, co warto wiedzieć, krok po kroku
Każdy etap tej drogi ma własną stronę, od pierwszych objawów po zrozumienie wyniku. Strony te są obecnie opublikowane po rumuńsku.
Czym jest alergia i kiedy ją podejrzewać
Mechanizm alergii IgE-zależnej, marsz alergiczny i objawy budzące podejrzenie.
Uczulenie a alergia
Dlaczego wynik dodatni nie oznacza automatycznie alergii i kiedy staje się istotny klinicznie.
Co można zbadać metodą ImmunoCAP
Alergeny oddechowe, pokarmowe, jady owadów, lateks i komponenty molekularne.
Przygotowanie do konsultacji
Jakie objawy zanotować i co omówić z lekarzem przed oceną alergologiczną.
Przygotowanie do badania
Co zrobić przed badaniem z krwi, testem punktowym i testami płatkowymi.
Jak interpretuje się wynik
Co oznacza wynik dodatni, co ujemny i dlaczego liczby nie odczytuje się mechanicznie.